Sociaal-Cultureel Werk

Profiel

Je profiel

• Je bent enthousiast, creatief en sociaal bewogen.
• Zetten vrienden een project op poten, dan krijgen ze van jou steevast een helpende hand.
• Je werkt graag mee aan allerlei activiteiten, zeker als die het leven van anderen verbeteren.
• Je ziet mensen graag groeien en vindt het fantastisch als iemand zijn eigen grenzen opzoekt, en er ook eens durft buiten te treden.
• Je kan enthousiasmeren en motiveren als geen ander.

Je opleiding

• Jij helpt mensen straks hun eigen weg te kiezen. En dus heb je een grondig inzicht in de maatschappij en het denkpatroon van jongeren en volwassenen nodig. Dat leer je in de eerste jaren.
• Je ontdekt ook hoe je mensen in beweging kunt brengen. De vaardigheden die je daarvoor nodig hebt, kweek je in kleine groepjes aan.
• Tijdens je stages in het tweede en derde jaar, 25 weken in totaal, pas je die kennis toe in de praktijk. Misschien wordt die stageplaats voor jou - zoals voor velen - meteen ook je eerste werkgever.

Rudy Verhoeven is opleidingshoofd van de professionele bachelor in het Sociaal Werk.

Je toekomst

Als sociaal-cultureel werker kan je op heel veel plaatsen aan de slag:

• jeugdwerk,
• vormingscentra,
• buurtcentra,
• steunpunten,
• samenlevingsopbouw,
• verenigingen,
• culturele centra,
• diversiteitssector,
• volkshogescholen,
• ontwikkelingssamenwerking,
• milieueducatie,
• straathoekwerk,
• bijzondere jeugdzorg,
• ontmoetingscentra
• ...

Overal sleutel je aan emancipatie en integratie.

Verwante opleidingen

• Event- en projectmanagement
• International Management Assistant
• Kunst- en Cultuurbemiddeling
• Leraar Secundair Onderwijs: Project Kunstvakken en Plastische Opvoeding
• Maatschappelijk Werk
• Pedagogie van het Jonge Kind
• Personeelswerk
• Sociaal-Juridische Dienstverlening / Maatschappelijke Advisering

Lessentabel

Eerste jaar

Tweede jaar

Derde jaar

* In de tweede kolom vind je het aantal studiepunten. Die drukken de studieomvang van elk vak uit: één studiepunt stemt overeen met 25 à 30 uren studie.
** Je kiest 1 van deze 3 vakken.
Gemiddeld heb je 20 contacturen per week. (Een contactuur is een uur dat je op de campus met het opleidingsonderdeel bezig bent.)
Dit is de lessentabel van het lopende academiejaar 2011-2012. Wijzigingen zijn nog mogelijk.

Onderwijsaanpak

Van breed naar steeds dieper

Het eerste jaar is gemeenschappelijk voor alle studenten in de bacheloropleiding Sociaal Werk. Je hebt immers nood aan een brede en stevige basis. Die bouw je op door een optimale mix van theorie en praktijk.

• Je komt al meteen in een leergroep terecht: een groep van slechts 16 studenten, heel divers, waarin je voluit oefent en experimenteert.
• Je leert er absoluut noodzakelijke vaardigheden.
• Je werkt er aan houdingen die je als toekomstig sociaal werker niet kan missen.
• Je legt er snel de eerste contacten met het werkveld en zo oriënteer je je stilaan in de sociale wereld.

Pas in het tweede jaar kies je een specialisatie. En die verdiep je doorheen de rest van je studietraject.

Van begeleid naar steeds zelfstandiger

Je docenten en studiebegeleiders sturen je vooral bij de start. Gaandeweg neem je zelf steeds meer verantwoordelijkheid op.

Tijdens je stages staan je mentor en je stagebegeleider voor je klaar. Na 24 weken stage ben je er helemaal klaar voor: je gaat je eerste job tegemoet!

Overzichtelijk parcours

1 academiejaar = 4 perioden
1 periode = 6 weken, telkens afgesloten met een evaluatieperiode van 2 weken

Voordelen?

• Spreiding van de studielast
• Versterking van de planningsvaardigheden
• Duidelijke afbakening van de leerstof en snelle feedback.

Vakbeschrijving

Eerste jaar

Beroepsgerichte wetenschappen

• Communicatie en observatie
  Je oefent communicatieve basisvaardigheden in: observeren en interpreteren, non-verbaal communiceren, luisteren, samenvatten, vragen stellen, concretiseren en feedback geven.
• Groepsdynamica en sociale psychologie
  Je onderzoekt hoe mensen zich gedragen als ze in groep zijn. Je vraagt je af in welke mate de aanwezigheid van anderen hun handelingen beïnvloedt. Daaruit trek je concrete lessen voor je latere beroepsleven.
• Schrijven
  Je leert lezersgericht schrijven met zorgvuldig opgebouwde en gestructureerde teksten – uiteraard zonder fouten. Je leert ook modern, zakelijk en efficiënt communiceren.
• Sociale zekerheid en sociale bijstand
  Je bestudeert de basisprincipes, rechtsregels en geschiedenis van onze sociale zekerheid. Je hebt daarbij ook aandacht voor de geldstromen en de administratieve organisatie van het systeem.
• Statistiek en inleiding in sociaal onderzoek
  Je maakt kennis met verschillende methoden van sociaalwetenschappelijk onderzoek: vragenlijsten, dataverzameling, empirisch onderzoek, ... Je leert je gegevens ook statistisch correct interpreteren.

Verkenning in het werkveld

• Sociaal werk
  Je maakt kennis met de verschillende afstudeerrichtingen in je bacheloropleiding en leert een gefundeerde keuze maken.
• Sociale kaart
  Je brengt de verschillende instellingen, organisaties en voorzieningen van het sociale werkveld in kaart: sociale huizen, OCMW's, algemeen welzijnswerk, bijzondere jeugdbijstand, Kind en Gezin, vakbonden, ...

Training

• Beroepspraktijk
  Je oefent op je vaardigheden als sociaal werker: observatie, communicatie, groepsdynamica, schriftelijke vaardigheden, ...

Wetenschappen

• Economie
  Je bestudeert de belangrijkste micro- en macro-economische begrippen, werpt een blik op het geld- en kredietwezen, en verdiept je in de geschiedenis van het economische denken.
• Filosofie
  Je focust op de relatie tussen wijsheid en geluk. Vanuit die invalshoek bestudeer je een hele reeks filosofen uit de oude en moderne tijden. Je past hun inzichten ook toe op praktische dilemma's van vandaag.
• Politieke en sociale geschiedenis
  Je bestudeert de sociaaleconomische, culturele en politieke wortels van onze hedendaagse samenleving vanaf de afbrokkeling van het Ancien Régime. Je eindigt met de val van de muur en 9/11.
• Psychologie
  Je kijkt naar relevante psychologische begrippen voor de praktijk van sociale werkers: intelligentie, persoonlijkheid, waarneming, leren, motivatie en emotie. Je bestudeert ook een reeks therapeutische modellen.
• Recht
  Hoe ziet het Belgische rechtssysteem eruit? Welke rechtbanken en hoven zijn bevoegd? Welke rechten en plichten hebben burgers in ons land? En hoe veranderen die na een huwelijk of een geboorte?
• Sociologie
  Je bekijkt de sociologische theorieën, modellen en stromingen door de praktische bril van je latere beroep als sociaal werker.

Tweede jaar

Stage

• Stage
  Je draait negen weken mee in het werkveld van kunst- en cultuurbemiddeling. Daar leer je van mensen uit de praktijk.

Beroepsgerichte wetenschappen

• Animatie en gemeenschapsvorming
  Nog aan te vullen
• Educatiemethoden
  Je verwerft een hele waaier van inzichten in vorming en opleiding. Dat gaat van de studie van verschillende leertheorieën tot de kennismaking met competentiemanagement. De praktijk is nooit ver weg tijdens deze lessen.
• Participatie en activering
  Nog aan te vullen
• Sociaalwetenschappelijk onderzoek
  Je maakt kennis met praktijkonderzoek in je sector. Je ontdekt hoe je doelstellingen formuleert, data verzamelt en gegevens analyseert. Je legt ook de brug tussen onderzoek en sociaal werk in het veld.
• Sociaal-cultureel werk
  Je bestudeert de organisaties en instellingen die in je Vlaamse vakgebied actief zijn. Je ontwikkelt een visie op dat hele werkveld en ontdekt welke rol jij in dat geheel kunt spelen.
• Specifieke doelgroepen
  Je zoomt in op maatschappelijk kwetsbare groepen en bestudeert hun positie in onze samenleving: allochtonen, ouderen, armen en delinquente jongeren. Je kijkt ook naar de sociologische en psychologische gevolgen van hun kwetsbare positie.
• Werken aan verandering in de samenleving
  Als sociaal werker ben je voortdurend bezig met 'verandering'. Daarom bestudeer je tijdens het tweede en derde jaar de gevolgen van individuele evoluties en veranderingen op niveau van organisaties en overheden. Altijd met de blik op de praktijk gericht.
• Personen met psychosociale problematiek
  Nog aan te vullen

Training

• Gesprekstechnieken
  Je leert hoe je een degelijk en constructief gesprek voert. Je ontdekt het belang van actief luisteren, vragen stellen, parafraseren en samenvatten. Je leert ook hoe je slecht nieuws het best brengt.
• Begeleiden van groepen
  Je maakt kennis met educatieve processen voor groepen adolescenten en volwassenen. Je rol als begeleider leer je via rollenspelen en simulaties.
• Vergaderen
  Je scherpt je vergadertechnieken aan: een duidelijke agenda opmaken, debatten leiden, notities maken, besluiten formuleren en verslagen opstellen.

Seminarie

• Seminarie
  Je richt je pijlen op een specifiek onderzoeksthema in je studie. Daarover formuleer je een relevante probleemstelling en zoek je naar kwalitatief hoogstaande bronnen. Je schrijft het geheel uit in een paper.

Toegepaste wetenschappen

• Actuele politieke vraagstukken
  Je gaat diep in op een reeks politieke twistappels. Die kader je in een breder geheel en onderzoek je tot op het bot via politieke debatten en studie van de achterliggende ideologieën.
• Ontwikkelingspsychologie
  Je bestudeert hoe taal zich ontwikkelt bij mensen en hoe ze sociaal en moreel gedrag aanleren. Je kijkt ook naar kennisvergaring, emotionele groei en naar de verwerving van moraliteit.
• Organisatieontwikkeling en kwaliteitszorg
  Je onderzoekt hoe een organisatie voor sociaal werk er in de praktijk uitziet. Je kijkt naar de missie en de visie, leert hoe je een beleid uittekent op basis van vooropgestelde doelen en maakt kennis met verschillende organisatiestructuren en -culturen.
• Deontologie
  Je gaat na welke morele dilemma's je werk als maatschappelijk assistent kenmerken. Die vraagstukken leer je oplossen met een duidelijke argumentatiestructuur.
• Religie, zingeving en levensbeschouwing
  Je bestudeert het begrip religie als taalkundig en sociologisch fenomeen. Je zoomt in op de relaties en verschillen tussen westerse en oosterse religies en kijkt naar een reeks actuele thema's, zoals racisme en multiculturaliteit.

Derde jaar

Stage

• Stage
  Tijdens het derde jaar nemen je eigen verantwoordelijkheden toe. Dan loop je liefst zestien weken stage.

Internationaal

• Internationale studiereis
  Je zet zelf een internationale studiereis op poten naar instellingen in het buitenland. Zo kun je je toekomstige werksituatie beter inschatten.

Beroepsgerichte wetenschappen

• Cultuur- en jeugdwerkbeleid
  Je verdiept je in de Vlaamse regels van het culturele leven en de jeugdwerksector. Zo weet je precies welke organen straks een rol spelen tijdens de uitvoering van je projecten.
• Duurzame onwikkeling
  Nog aan te vullen.
• Marketing
  Nog aan te vullen.
• Sociale economie
  Je kijkt naar de Vlaamse arbeidsmarkt en het Vlaamse arbeidsbeleid. Je focust op de groeiende sector van de sociale economie, bestudeert verschillende vormen van arbeidstrajectbegeleiding en staat stil bij de rol van de VDAB.
• Jeugdwelzijnswerk
  Je maakt kennis met minderjarigen als cliënt. Wat is hun rechtspositie? Wanneer moet jij als maatschappelijk werker ingrijpen? Welke doorverwijsinstellingen bestaan er in Vlaanderen?
• Cultuursociologie
  Je kijkt naar de westerse cultuurgeschiedenis door de bril van de cultuursociologie. Zo bestudeer je ook het culturele aanbod van vandaag. Dat stelt je in staat zelf cultureel en sociaal verantwoorde activiteiten uit te tekenen.

Training

• Interculturele competenties
  Je leert anders kijken naar culturele verschillen door je referentiekader te verbreden. Je maakt kennis met begrippen als cultuurevolutie, cultuurrelativering, omgekeerd etnocentrisme en multiculturaliteit.
• Conflicthantering en onderhandelen
  Via praktijkgevallen leer je omgaan met agressie en conflicten. Je versterkt ook je onderhandelingsvaardigheden.
• Databeheer en vormgeving
  In je vakgebied zijn cijfers en data heel belangrijk. Je leert ze correct beheren met computerdatabanken én maakt kennis met vormgevingstechnieken om die gegevens attractief voor te stellen in brochures en folders.
• Kunsteducatieve technieken
  Je verdiept je in zes kunstvormen: muziek, drama, beeld, beweging, audiovisuele media en schrijven. Daarin ontdek je je eigen mogelijkheden en leer je kritisch kijken naar het werk van anderen.

Project

• Werken aan een case uit een reële beroepscontext
  Je werkt samen met je collega-studenten een vormingsactiviteit uit in opdracht van een organisatie uit het werkveld. Dat doe je heel gestructureerd, volgens een projectplan en een draaiboek. Je voert de activiteit zelf ook uit.

Toegepaste wetenschappen

• Denkkaders over diversiteit
  Diversiteit behoort voor een sociaal werker tot de orde van de dag. Daarom moet je vertrouwd zijn met begrippen als kansengelijkheid en discriminatiebestrijding. Je leert via concrete praktijkvoorbeelden.

Scriptie

• Scriptie
  Je kiest een eigen thema uit je vakgebied dat je tot op het bot uitwerkt. Je voert diepgravend wetenschappelijk onderzoek, verzamelt, verwerkt en interpreteert data, en schrijft een heldere scriptie met een duidelijke conclusie.

Verkort traject

Als je reeds een diploma hoger onderwijs behaalde, bieden we je de mogelijkheid tot een verkort studietraject.

Download het overzicht met de verkorte studietrajecten 'Sociaal Werk'.