Kankercellijnen: preklinisch cytotoxiciteitsonderzoek in directe co-culturen van ongemodificeerde kankercellijnen

Vooraleer een kankermedicijn op patiënten getest wordt, voert men zogenaamde cytotoxiciteitsassays uit om na te gaan of het kankermedicijn het normale functioneren van geïsoleerde en in vitro gecultiveerde tumorcellen negatief beïnvloedt en leidt tot het afsterven van de tumorcellen.

De resultaten van deze in vitro assays blijken echter vaak een overschatting van de in vivo respons bij patiënten. Dit komt onder andere doordat een tumor niet enkel uit tumorcellen bestaat, maar ook uit omringende niet- kankercellen, kortweg stroma genoemd. De intensieve dialoog tussen kankercellen en stromale cellen verkleint het therapeutisch effect van kankermedicijnen. Dit fenomeen noemen we stroma-gemedieerde therapieresistentie.

Tot op heden wordt de stroma-gemedieerde therapieresistentie niet onderzocht vooraleer een kankermedicijn op patiënten wordt getest, omdat reproduceerbare, eenvoudige en goedkope preklinische cytotoxiciteitstesten, die rekening houden met de dialoog tussen kankercellen en stroma én breed toepasbaar zijn op beschikbare tumorcellijnen ontbreken.

Om aan deze nood tegemoet te komen, stellen we voor kankercellen samen te cultiveren met stromale cellen zonder delingscapaciteit. Het cytotoxische effect van een therapeuticum op de kankercellen in de co-cultuur kan dan bepaald worden met eenvoudige colorimetrische methodes door de stabiele achtergrondkleuring van de stromale cellen af te trekken van de totale kleurintensiteit.

De voorgestelde procedure kan toegepast worden op alle tumorcellijnen en wordt niet beperkt door de aanwezigheid van een reportergen in de tumorcellen. Daarenboven is ze eenvoudig en goedkoop door de toepassing van de colorimetrische meetmethode.

In opeenvolgende onderzoeksfases zullen we:

  • de delingscapaciteit van stromale cellen blokkeren
  • de invloed van de blokkering op de interactie met tumorcellen bestuderen
  • de stroma-gemedieerde therapieresistentie met niet-delende stromale cellen met eenvoudige colorimetrische methodes bepalen Finaal presenteren we een innovatieve, eenvoudige en breed toepasbare in vitro test die onderzoekslaboratoria en farmaceutische bedrijven zal toelaten om de invloed van stroma- gemedieerde therapieresistentie in te voeren in de preklinische ontwikkelingsfase van nieuwe kankermedicijnen en combinatietherapieën.

Contact

katrien.pieters@kdg.be

  • Duur onderzoek: januari 2015 - december 2015
  • Projectpartners: Universiteit Antwerpen, Universiteit Gent, iTeos Therapeutics SA
  • KdG-medewerkers: Katrien Pieters