Kinderopvang 2030

Kind&Gezin (2014) geeft in het pedagogisch raamwerk twee opdrachten ‘opvoeden voor een duurzame samenleving’ en ‘bijdragen tot ecologisch bewustzijn’ die momenteel in de Vlaamse kinderopvang nauwelijks aan bod komen. Uit gesprekken met verantwoordelijken en begeleiders komt naar voor dat zij het moeilijk vinden om deze opdrachten te vervullen. Ze vinden het vooral moeilijk hoe ze het opvoedgedeelte kunnen vormgeven.

Educatie voor duurzame ontwikkeling is in Vlaanderen niet opgenomen in de opleidingen kinderzorg en pedagogie, noch in de competentieprofielen voor de kinderopvang. In het nascholingsaanbod komt het onderwerp nog nauwelijks voor en Kind & Gezin voorziet geen richtlijnen of vermeldt geen publicaties. Online is er veel literatuur te vinden over het thema maar die is vooral gericht op educatie voor grotere kinderen.

Met dit onderzoek willen wij teams uit de kinderopvang, materialen en manieren bieden om de opdracht ‘opvoeden tot een duurzame samenleving’ vorm te geven. Daarnaast gaan we na welke ondersteuning de sector nodig heeft om gedragenheid te creëren over het thema.

Het onderzoek bestaat uit drie grote fases. In een eerste werkpakket verzamelen we kennis en inspirerende voorbeelden en organiseren we een studiedag om eerste vorm van bewustzijn in de sector te creëren. Het tweede werkpakket is een actieonderzoek in twee kinderopvangorganisaties. We gaan samen met de teams op zoek naar geschikte manieren om met kinderen jonger dan drie jaar aan alle dimensies van duurzaamheid te werken. We testen methodieken en materiaal uit om aan bewustzijn en motivatie te werken van de teams. En we zoeken naar werkwijzen om ouders en collega’s mee te betrekken in het veranderingstraject. Daarnaast besteden we aandacht aan het onderzoeksdeel van het actieonderzoek, door alle actoren regelmatig te bevragen. In een derde werkpakket gebruiken we de resultaten van het actieonderzoek om gedragenheid te creëren in de hele kinderopvangsector. Dat doen we door het materiaal dat we maken te testen samen met studenten en voor te leggen aan experts. Het belangrijkste eindproduct van het onderzoek zijn aanbodfiches om met kinderen aan de slag te gaan, organisatiefiches om in te zetten op duurzaamheid van de organisatie en motivatiefiches om teams te ondersteunen in hun kennis en bewustzijn over educatie voor duurzame ontwikkeling.

Contact

dietlinde.willockx@kdg.be

  • Financiering: PWO

  • Duur onderzoek: 01/09/2016 tot 31/08/2019

  • Expertisecentrum: Pedagogische Ondersteuning in Kinderopvang en School

  • Projectpartners: Kinderopvang Stad Mechelen, Kinderdagverblijf Mut de Muis (Mechelen), Departement Leefmilieu, Natuur en Energie

  • KdG-medewerkers: Siska Van Daele, Dietlinde Willockx