BLUE-RPM: verminderen van verbruik en uitstoot van binnenschepen

Projectomschrijving

De binnenvaart is een van de meest energie-efficiënte transportmodi, maar staat voor grote uitdagingen. Europese klimaatdoelstellingen vereisen een sterke vermindering van broeikasgasemissies, terwijl de sector tegelijkertijd een groter aandeel in het goederenvervoer moet opnemen.

Veel binnenschepen beschikken over motoren met een aanzienlijk groter vermogen dan nodig is voor normale vaart. In combinatie met suboptimale motorinstellingen en vaargedrag leidt dit tot onnodig brandstofverbruik en hogere emissies. Tegelijk zijn investeringen in nieuwe aandrijftechnologieën vaak duur en moeilijk haalbaar voor veel ondernemers. Ecovaren biedt daarom een onmiddellijke en kostenefficiënte kans om emissies te reduceren. Toch ontbreekt vandaag een geïntegreerd systeem dat rekening houdt met motorprestaties, scheepskenmerken, vaarwegomstandigheden en menselijk gedrag om schippers realtime te ondersteunen bij energiezuinig varen.

BLUE-RPM verzamelt gedurende drie jaar data van zes binnenschepen in Vlaanderen en Nederland. Via sensoren worden onder meer motortoerental, brandstofverbruik, emissies, snelheid, lading, waterdiepte en andere vaarparameters continu geregistreerd. Onderzoekers analyseren deze gegevens om optimale motorinstellingen en vaarprofielen te identificeren. Daarbij wordt onderzocht hoe verschillende omstandigheden zoals waterdiepte, stroming, belading en vaarsnelheid het energieverbruik beïnvloeden.

Daarnaast worden simulatorproeven uitgevoerd om de invloed van menselijk gedrag op brandstofverbruik en emissies in kaart te brengen. Hierdoor kan worden bepaald welke vaarstijlen het meest efficiënt zijn en hoe schippers ondersteund kunnen worden bij gedragsverandering. De verzamelde kennis wordt geïntegreerd in een digital twin en een AI-gestuurd Decision Support System. Dit systeem vertaalt complexe data naar concrete realtime vaaradviezen die schippers helpen om zuiniger en duurzamer te varen.

Wat doet KdG?

Het onderzoekscentrum Duurzame Industrie van KdG speelt een centrale rol in de analyse van motorprestaties, brandstofverbruik en emissies van binnenschepen. De onderzoekers verwerken de grote hoeveelheden sensordata tot bruikbare inzichten en identificeren patronen die leiden tot efficiënter varen en lagere emissies.

Daarnaast ontwikkelt KdG algoritmes voor trendanalyse en efficiëntievergelijking tussen verschillende schepen, vaaromstandigheden en vaargedragingen. Samen met de projectpartners bouwt KdG mee aan de digital twin en de AI-modellen die de basis vormen voor het toekomstige Decision Support System.

Door datawetenschap, emissiemetingen en praktijkonderzoek te combineren draagt KdG bij aan innovatieve oplossingen die de binnenvaart helpen verduurzamen zonder zware investeringen in nieuwe aandrijfsystemen.