DIGIPLAY – spelen met digitaal materiaal in de opvang van baby’s en peuters

Probleemstelling

Digitale media en jonge kinderen zijn een complex thema. Digitale media maken deel uit van de leefwereld van jonge kinderen maar tegelijk is er heel wat angst rond het gebruik van digitale media door jonge kinderen. Het onderzoeksproject DIGIPED wilde de omgang met digitale media in de opvang van kinderen tussen 0 en 6 begrijpen om vanuit dat inzicht het handelingsrepertoire van kinderbegeleiders te versterken. Uit dat onderzoek kwam naar voor dat kinderbegeleiders digitale media bij voorkeur zo ver mogelijk weghouden van jonge kinderen. Die voorkeur hangt samen met maatschappelijke onrust en een maatschappelijk oordeel over het gebruik van digitale media bij kinderen en met de uitdagingen om digitale media op een zinvolle manier te integreren in de dagelijkse activiteiten. 

De inzichten uit het DIGIPED-onderzoek verwerken we in een boek en we legden de basis voor een vorming voor teams in de kinderopvang. Tegelijk zien we dat er nog lacunes zijn in onze kennis over hoe we de pedagogische praktijk in de opvang van jonge kinderen kunnen versterken. Er ontbreekt nog kennis op vlak van het gebruik van digitale media in de omgang en het aanbod voor kinderen (spelen op de vloer), op vlak van de pedagogische omgang met digitale media voor registratie en communicatie en ten slotte op het gebied van visie-ontwikkeling bij teams. 

Dit vervolgproject wil de kennis die er al is uit DIGIPED aanvullen met inzichten in hoe die digitale pedagogie en kwaliteitsvol digitaal spelen een plaats kan krijgen in de opvang van kinderen tussen 0 en 3 jaar. 

Onderzoeksvragen

De hoofdonderzoeksvraag is: Met welk materiaal kunnen we kinderopvangorganisaties (0-6 jaar met de nadruk op 0-3 jaar) versterken in de bewuste, mediawijze omgang met digitale media? 

Onderzoeksaanpak

Dit onderzoek werd opgezet als praktijkgericht actieonderzoek met een sterk professionaliserend karakter. Het doel van het onderzoek is niet in de eerste plaats het genereren van kennis over kinderen, maar het versterken van het pedagogisch handelingsrepertoire van kinderbegeleiders en teams in de opvang van baby’s en peuters (0–3 jaar), met uitbreidbaarheid naar 0–6 jaar. De kennisvraag situeert zich expliciet bij de professionals en hun pedagogische praktijk.

Het actieonderzoek combineert interventies in de praktijk met systematische reflectie en dataverzameling, waarbij onderzoekers, pedagogisch ondersteuners en kinderbegeleiders samen leren, experimenteren en betekenis geven aan het gebruik van digitale media in de opvang. De methodologie is cyclisch opgebouwd en volgt opeenvolgende niveaus (levels) waarin begrijpen, doen en reflecteren elkaar afwisselen.

Onderzoeksoutput

Het onderzoek resulteert in:

• praktijkgerichte professionaliseringsmaterialen (zoals de vorming DIGIPLAY en bijhorende tools),
• inzichten in effectieve interventies voor digitale pedagogie in de kinderopvang,
• handvatten voor pedagogisch ondersteuners om teams te begeleiden in visieontwikkeling en kwaliteitsvol digitaal spelen.

Onderzoekers

• an.piessens@kdg.be
• leen.dom@kdg.be

• marie.vanroost@kdg.be