Dit boek helpt je als leerkracht het potentieel van álle leerlingen te ontwikkelen. Het zit boordevol tips om gelijke kansen te verankeren in je lesaanpak.
Hoe kleine keuzes in je klas het verschil maken tussen leerlingen laten groeien of hun kansen beperken.
Over het boek
Het boek biedt een praktisch kader (didactiek, inhoud en houding) dat een gezamenlijke taal en werkvormen biedt voor gelijke kansen.
Na het lezen van dit boek wordt het hebben van oog voor gelijke kansen in je lespraktijk – door de vele voorbeelden – een automatisme.
Het boek vertrekt van vragen en thema’s die je als leraar tegenkomt in je lespraktijk en biedt praktische antwoorden.
Hoogtepunten van het boek
- Mechanismen die aan de basis van ongelijke kansen liggen
- Manieren om het leerproces en thuisgevoel van elke leerling te boosten
- 3 samenhangende lagen: houding, inhoud en didactiek
- 8 thematische insteken om aan kansengelijkheid te werken
- Praktijkvoorbeelden en direct inzetbare werkvormen

Ontdek de verschillende thema's
Bewustwording door dialoog: in gesprek gaan met je (kansarme) leerlingen
Als leraar heb je goede bedoelingen naar je leerlingen toe. Tegelijk kunnen je eigen blinde vlekken ervoor zorgen dat bepaalde leerlingen drempels ervaren. Daarom is bewustzijn van andere leefwerelden nodig.
Een nieuwsgierige en betrokken houding waarbij je tijd neemt om elkaar echt te leren kennen, is een belangrijke eerste stap. In dit hoofdstuk geven we suggesties om in gesprek te gaan met (kansarme) leerlingen.
Gelijke kansen en zelfregulerend leren
Niet alle leerlingen blijken dezelfde kansen te hebben op vlak van het ontwikkelen van zelfregulerend leren. Hoe zit dat precies en wat kan je als leraar doen om gelijke, in plaats van ongelijke, kansen te creëren?
Gelijke kansen en iedereen hard aan het denken
Een ‘standaard’ of ‘klassieke’ organisatie van een les levert drempels op voor leerlingen uit kansengroepen. De lessen zijn zo ontworpen dat leerlingen minder actief deelnemen aan de les.
Hoe zit dat precies en wat kan je als leraar doen om alle leerlingen hard aan het denken te zetten?
Gelijke kansen en groepswerk
Ongelijkheid bij groepswerk ontstaat wanneer groepen te veel ‘hun plan moeten trekken’. Het ontstaat wanneer groepswerk niet gestuurd en gestructureerd wordt. Er wordt dan vanuit gegaan dat de leerlingen wel als vanzelf weten hoe ze het groepswerk moeten aanpakken. Groepen, en zeker diverse groepen, zullen zich echter niet spontaan ontwikkelen.
Hoe ontstaan ongelijke kansen precies bij groepswerk en wat kan je als leraar doen?
Gelijke kansen in de inhouden van je vak
Het is voor leerlingen belangrijk om zichzelf op een positieve manier vertegenwoordigd te zien in de inhouden van je vak. Vooral kansarme leerlingen blijken zich te weinig te herkennen in de inhouden, waardoor kansen tot leren gemist worden.
Met dit hoofdstuk maken we zichtbaar hoe dit precies werkt en hoe je op een haalbare manier kan werken aan gelijke kansen door alle leerlingen te betrekken bij je inhouden.
Taalontwikkeld lesgeven en meertaligheid
Het zo goed mogelijk ontwikkelen van de taal van leerlingen heeft een groot effect op het leren en gaat dus elke leraar aan. Als taalbewuste leerkracht maak je het verschil, vooral voor die leerlingen die minder taalvaardig aan de start verschijnen.
Wat het betekent dat ‘schooltaal niemands moedertaal is’ en hoe je in elk vak aan taal kan werken, ontdek je in dit hoofdstuk.
Leerlingen leren spreken in een diverse klas
Om aan een klas te bouwen waarin iedereen zich thuis voelt, is dialoog essentieel. Het is je rol als leraar om die dialoog mogelijk te maken. In dit hoofdstuk focussen we op hoe je zo’n dialoog kan stimuleren.
Spannende momenten in de klas: wat als de emoties hoog oplopen?
Ongeacht welke stappen je al gezet hebt, kunnen de emoties plots en onverwacht hoog oplopen in de klas. Een ongelukkige uitspraak, een leerling ontploft of voelt zich erg beledigd. De sfeer in de klas is te snijden.
Gelukkig is het mogelijk om te leren omgaan met lastige momenten, dat leer je in dit hoofdstuk.
Mechanismen van ongelijkheid
Heb je meer nood aan kader, achtergrondinfo of theorie? In het boek bespreken we ook onderliggende mechanismen die leiden tot ongelijke behandeling.
Deze inzichten helpen om drempels zichtbaar te maken en op basis daarvan je onderwijs en aanpak in de klas te herontwerpen.
Naar gelijke kansen in jouw school
Op zoek naar ondersteuning om de inzichten uit het boek te vertalen naar jouw schoolcontext? Via een vorming op maat gaan we samen aan de slag met gelijke kansen. Dat doen we ter plaatse of online.
Liever luisteren?
In de onderwijspodcast LLearn praten de auteurs over ‘Gelijke kansen in de klas’. We waren ook te gast in het radioprogramma De staat van ons onderwijs voor een gesprek over 'Gelijke kansen in de klas'.
Maak kennis met de auteurs
Nadra Beyram
Anker inclusie en trainer diversiteit en inclusie bij KdG.
Vinciane Costa
Stafmedewerker Onderwijsontwikkeling en docent bij KdG.
Nele De Witte
Stafmedewerker Onderwijsontwikkeling en docent bij KdG.
Stijn Vanhoof en Geert Speltincx schreven ook Feedback in de klas. Bij elk boek zetten ze een basisdidactisch thema centraal. Toegankelijk geschreven en wetenschappelijk onderbouwd.
Wat lezers zeggen
Bestel het boek
Heb je meerdere exemplaren nodig voor je school in België of Nederland? Neem contact op voor korting.
Karel de Grote Hogeschool